Dolar 43,2923
Euro 50,7642
Altın 6.725,19
BİST 12.755,54
Adana Adıyaman Afyon Ağrı Aksaray Amasya Ankara Antalya Ardahan Artvin Aydın Balıkesir Bartın Batman Bayburt Bilecik Bingöl Bitlis Bolu Burdur Bursa Çanakkale Çankırı Çorum Denizli Diyarbakır Düzce Edirne Elazığ Erzincan Erzurum Eskişehir Gaziantep Giresun Gümüşhane Hakkari Hatay Iğdır Isparta İstanbul İzmir K.Maraş Karabük Karaman Kars Kastamonu Kayseri Kırıkkale Kırklareli Kırşehir Kilis Kocaeli Konya Kütahya Malatya Manisa Mardin Mersin Muğla Muş Nevşehir Niğde Ordu Osmaniye Rize Sakarya Samsun Siirt Sinop Sivas Şanlıurfa Şırnak Tekirdağ Tokat Trabzon Tunceli Uşak Van Yalova Yozgat Zonguldak
İstanbul 12°C
Az Bulutlu
İstanbul
12°C
Az Bulutlu
Cum 13°C
Cts 13°C
Paz 15°C
Pts 16°C

BNSF-Union Pacific Rekabeti: ABD Demiryolu Geleceği

Kuzey Amerika demiryollarında BNSF ve Union Pacific arasında vagon geçiş hakları anlaşmazlığı yaşanıyor. Rekabet ve intermodal taşımacılık etkileniyor.

BNSF-Union Pacific Rekabeti: ABD Demiryolu Geleceği
11 Temmuz 2025 15:34

“`html

Kuzey Amerika Demiryolu Sektöründe Rekabet: BNSF ve Union Pacific’in İhtilafı

Giriş

Kuzey Amerika demiryolu ağında, özellikle intermodal taşımacılık alanında yaşanan yoğun rekabet, sektördeki iki dev oyuncu BNSF Railway ve Union Pacific Railroad arasında yeni bir gerilimi gündeme taşıdı. Bu gerilim, BNSF’nin Union Pacific hatları üzerindeki kurulmuş vagon geçiş haklarının engellenmesiyle ilgilidir. Bu makale, BNSF’nin talebini, rekabetin geleceğini etkileyebilecek potansiyel sonuçlarını ve konu hakkında detaylı bir bakış sunmayı hedeflemektedir.

Uyuşmazlığın Kökeni: Birleşme Koşulları ve Vagon Geçiş Hakları

1996 yılında Union Pacific ve Southern Pacific Rail Corp. (SP) arasındaki birleşme, Surface Transportation Board (STB – ABD yüzey taşımacılığı kurulu) tarafından BNSF’ye (o dönemde Burlington Northern Santa Fe) belirli Union Pacific hatları üzerinde vagon geçiş hakları verilmesi şartıyla onaylanmıştı. Bu haklar, rekabeti teşvik etmek ve kritik hatlarda tekel oluşumunu önlemek amacıyla getirilmişti. BNSF, bu hakları müşterilerine hizmet vermek ve rekabetçi hizmetler sunmak için sürekli olarak kullandığını iddia ediyor. Şimdiki durum ise, Union Pacific’in bu uzun süredir devam eden anlaşmayı engellemesi şeklinde ortaya çıkıyor. Bu durum, mevcut operasyonlarda kesintiye neden olmanın yanı sıra, STB’nin birleşme için koyduğu koşulların ihlal edildiği iddiasıyla önemli bir yasal mücadeleyi başlatmış bulunuyor.

Intermodal Taşımacılık ve Rekabet Üzerindeki Etkisi

Bu ihtilafın ana nedeni, oldukça yoğun rekabet gösteren intermodal taşımacılık pazarıdır. BNSF’nin dilekçesinde belirtildiği gibi, “Union Pacific ve BNSF, Batı Kıyısı’na/Batı Kıyısı’ndan intermodal demiryolu taşımacılığı için yoğun bir rekabet içerisindedir.” Konuyla ilgili vagonlar, Salt Lake City’deki SLGW (Salt Lake Garfield & Western Railway) ile bağlantı kurmak üzere sevk edilmektedir. Geçtiğimiz yıl, iki büyük intermodal müşteri, Union Pacific’ten BNSF’ye önemli bir iş hacmi transfer etti. BNSF, bu yeni kazanılan iş hacmini taşımak için belirtilen eyaletlerdeki Union Pacific hatları üzerinden vagon geçiş haklarını kullanmak zorunda olduğunu savunuyor. STB müdahale etmezse, bu, demiryolunun güzergâhları yeniden yapılandırmasına ve müşterilerine hizmet vermeyi etkileyebilecek sonuçlara yol açabilir. Bu durumdaki herhangi bir engele, mal hareketinin engellenmesi, potansiyel maliyet artışları ve tedarik zincirinin genel verimliliğinin bozulması gibi riskler eşlik etmektedir.

Yasal ve Düzenleyici Çerçeve: Surface Transportation Board’ın Rolü

Surface Transportation Board (STB), ABD’deki yük demiryolu sektörünü düzenlemede kritik bir rol oynar. STB’nin müdahalesi, şu anki odak noktasıdır. Kurulun sorumluluğu, adil rekabeti ve malların verimli bir şekilde taşınmasını sağlamaktır. STB, karşıt çıkarları dengelemekle birlikte, etkin ve güvenli bir demiryolu taşımacılığı ortamını sürdürmelidir. BNSF lehine bir karar, mevcut vagon geçiş haklarının kutsallığını güçlendirecek ve Kurulun bu anlaşmaları denetlemesi yetkisini pekiştirecektir. Tersine, Union Pacific lehine bir karar, diğer demiryollarının benzer anlaşmaları sorgulamasını teşvik edebilir ve rekabeti olumsuz etkileyebilir. Bu dava, STB’nin görevine olan bağlılığının bir sınavı niteliğinde olup, gelecekteki demiryolu rekabetini etkileyecektir.

Sonuç

BNSF Railway’nin Union Pacific Railroad’a karşı yaptığı dilekçe, Kuzey Amerika demiryolu ağına ilişkin devam eden evrimin kritik bir aşamasını temsil ediyor. STB’nin kararı, sektör genelinde yankılanacak ve vagon geçiş hakları, birleşme koşulları ve intermodal rekabetin nasıl yönetileceği konusunda bir emsal oluşturacaktır. Bu yasal mücadele sonucu, rekabeti şekillendirecektir. Eğer STB başarılı bir müdahalede bulunursa, BNSF erişimini koruyacak ve intermodal ağ gelişmeye devam edecektir. STB’nin yanıtının hemen sonuçları, ilgili demiryollarının ötesine uzanacak ve demiryolu taşımacılığına dayalı tedarik zincirlerinin operasyonel verimliliğini ve maliyet etkinliğini etkileyecektir. Demiryolu sektörü sürekli evrim geçirirken, STB’nin rolünün dinamik ve uyumlu olması gerekecektir.

Şirket Özeti

BNSF Railway Co., Kuzey Amerika’nın en büyük yük demiryollarından biridir. BNSF’nin ağı 28 eyalet ve üç Kanada eyaletinde 32.500 millik bir rotaya yayılmıştır. Demiryolu, tarım ürünleri, tüketici malları, kömür ve intermodal konteynerler de dahil olmak üzere çeşitli ürünler taşımaktadır. BNSF, ABD ve Kuzey Amerika ekonomisinde, yılda yaklaşık 3,6 milyon vagon yükü taşıyarak önemli bir rol oynamaktadır. Şirket, malların güvenli ve verimli bir şekilde taşınmasına odaklanmakta ve ağ altyapısını ve kapasitesini genişletmeye devam etmektedir.

Union Pacific Railroad, Kuzey Amerika’nın en büyük demiryolu ağı operasyonuna sahip önemli bir yük taşıma şirketidir. 32.400 millik ağı, Batı Kıyısı ve Körfez Kıyısı limanlarını Orta Batı ile bağlıyor ve ABD nüfusunun çoğunluğuna demiryolu hizmeti sağlıyor. Union Pacific, tarım ürünleri, otomotiv, kimyasallar ve intermodal konteynerler de dahil olmak üzere çeşitli ürünler taşımaktadır. Union Pacific’in faaliyetleri küresel tedarik zincirine çok önemlidir ve hizmet güvenilirliğini ve verimliliğini artırmaya odaklanmıştır.

“`