Slovenya’nın Divača-Koper Hattı CINEA Denetiminden Temiz Çıktı

LJUBLJANA, Slovenya – Divača–Koper ikinci demiryolu hattının geliştiricisi 2TDK, Avrupa İklim, Altyapı ve Çevre Yürütme Ajansı’ndan (CINEA) projenin AB gerekliliklerine uygun yürütüldüğüne dair teyit aldı. 2022–2023 dönemini kapsayan denetim, uygun olmayan maliyet, ihale usulsüzlüğü veya mali düzeltme gerektiren bir bulgu içermiyor. Projenin toplam maliyeti 1,15 milyar avroyu aşmayacak ve işletme lisansı başvurusu Mayıs ayında yapıldı.

Projeye Ait Temel Veriler

Projenin Teknik Kapsamı Nedir?

CINEA denetimi, 2022–2023 döneminde harcama uygunluğu, iç kontrol sistemleri, kamu ihale usulleri ve 2016 tarihli Avrupa Altyapı Bağlantı Aracı (CEF) finansman anlaşmasına uygunluğu kapsadı. Finanse edilen kapsam; erişim yolları, Glinščica vadisini geçen yapılar ve Divača’daki eski demiryolu hattının yer değiştirmesi için yapılan etüt, tasarım ve inşaat işlerini içeriyor.

Çift hat, güzergâhı 44,3 kilometreden 27 kilometreye kısaltacak ve yolcu trenlerinde 160 km/saat hıza imkân tanıyacak. Günlük kapasite yaklaşık 90 trenden 220 trene çıkacak. 11 Mart 2026 tarihinde bir Flirt treni hatta ilk test sürüşünü tamamladı.

Bu Proje Benzer Yatırımlarla Nasıl Karşılaştırılır?

Divača–Koper projesinin bütçe disiplini, Avrupa Sayıştayı’nın sekiz büyük sınır ötesi ulaştırma projesinde ortalama yüzde 82 maliyet artışı ve dört ila 22 yıl arasında değişen gecikmeler tespit ettiği genel Avrupa tablosuna tezat oluşturuyor (Kaynak: Avrupa Sayıştayı). Bölgesel yatırım taleplerinin ölçeğini göstermek açısından, Romanya’nın önerilen 782 km’lik Köstence–Macaristan sınırı yüksek hızlı koridoru için Avrupa Yatırım Bankası’nın 15 milyar avro sermaye harcaması (CAPEX) tahmini dikkat çekici bir karşılaştırma sunuyor (Kaynak: EIB, 2025). Alstom’un Ocak 2025’te imzaladığı ve Ontario’da 181 adet iki katlı GO Transit vagonunun modernizasyonunu kapsayan 340 milyon avroluk sözleşmesi, demiryolu sermaye harcamalarının başka bir bölgede vagon yenilemeye nasıl yönlendirildiğini gösteriyor (Kaynak: Alstom, 2025). 2016 CEF çağrısı kapsamında bugüne kadar dağıtılan AB eş finansman tutarının tamamı denetim özetinde açıklanmadı.

Editörün Değerlendirmesi

CINEA sonucu, 2TDK’ya işletme lisansı aşamasına geçişte temiz bir düzenleyici sicil sağlıyor ve bu durum yolcu hizmetlerinin ticari başlangıcını hızlandırabilir. Avrupa Sayıştayı’nın benzer Avrupa programlarında süregelen maliyet enflasyonu raporu dikkate alındığında, Divača–Koper hattının sabit 1,15 milyar avroluk bütçe sınırı Slovenya’nın CEF desteğini sürdürme başvurusunu güçlendiriyor. EIB’nin Romanya yüksek hızlı değerlendirmesi ise bölgedeki yatırım odağının büyük ölçüde yeni yeşil saha koridorlarına kaydığına işaret ediyor (Kaynak: EIB, 2025).