Avrupa Demiryolu: 6.1 Milyon €’luk Yeni Teklif Çağrısı Başladı

BRÜKSEL – Avrupa Demiryolu Ortak Girişimi (Europe’s Rail JU), 2026 yılı için ilk teklif çağrısını başlatarak, geleceğin ulaşım konseptlerine yönelik toplam 6.1 milyon Avro tutarında bir Avrupa Birliği katkısı ayırdı. Başvurular için son tarih 7 Mayıs 2026 olarak belirlenirken, çağrının detayları ve iki ana konusu hakkında bilgi vermek üzere 9 Şubat 2026 tarihinde çevrimiçi bir Bilgi Günü düzenlenecek.

Projenin Teknik Detayları ve Kapsamı

Teklif çağrısının ilk ana konusu, küçük ve hafif bölgesel demiryolu araçlarının daha fazla geliştirilmesini hedeflemektedir. Bu projenin temel amaçları arasında işletme maliyetlerinin düşürülmesi ve demiryolu araçlarının, genellikle kötü üst yapı koşulları, dar virajlar ve standart araçların kullanımını kısıtlayan diğer altyapı sınırlamalarıyla karakterize edilen tali hatların özel altyapısına uyarlanması yer almaktadır. Önerilen araçların mekanik ve elektrik mimarisi ile gövde ve yürüyen aksam tasarımları, bu zorlu çevresel koşulları açıkça ele almalıdır.

Çağrının ikinci odak noktası, otomatik multimodal hareketlilik sisteminin ilerletilmesidir. Bu çalışma, EU-Rail Pods4Rail projesinin sonuçları üzerine doğrudan inşa edilecektir. Önceki proje, hem demiryolu hem de karayolu kullanımına uygun bir taşıyıcı araç için tasarım konseptleri ile birlikte, örnek taşıma üniteleri ve ilgili bileşenleri için kavramsal bir tasarım üretmişti. Yeni çağrı, ana alt sistemler için daha detaylı teknik gereksinimlerin belirlenmesini gerektirmektedir.

Pod tipi sistemlere yönelik teklifler, Taşıyıcı (Carrier), taşıma ünitesi ve elleçleme sistemine odaklanmalıdır. Ana uygulama demiryolu altyapısında kalmakla birlikte, tasarımın karayolu ve kablo hareketliliğini de dahil ederek içmodallığı (intramodality) sağlaması zorunludur. Pods4Rail kapsamında başlatılan Mobilite Yönetim Sistemi’nin de daha da geliştirilmesi planlanmaktadır. Bu alt proje, otonom çalışma için teknik temelleri detaylandıracak ve sistem bileşenlerinin performans ve entegrasyon yeteneklerini doğrulamak amacıyla laboratuvar ortamında incelenmesini içerecektir.

Çağrı ayrıca, hyperloop sistemleri için güvenlik ve sertifikasyon rehberlerinin oluşturulmasına adanmış önemli bir bileşen içermektedir. Düşük basınçlı bir ortamda çalışan tamamen yeni bir ulaşım modu için bu unsur kritik kabul edilmektedir. Çalışma, sadece kamuoyu kabulü kazanmakla kalmayıp, bu alışılmadık sistemin güvenliğini ve güvenilirliğini de göstermeyi amaçlamaktadır. Proje, gelecekteki Avrupa standardizasyon faaliyetlerini destekleyebilecek güvenlik rehberleri ve performans gereksinimleri üretmelidir.

Hyperloop’un sınır ötesi bir ulaşım çözümü olarak öngörülmesi nedeniyle, tutarlı ve uyumlu bir güvenlik çerçevesinin geliştirilmesi temel bir gerekliliktir. Bu çerçeve, ilgili otoriteler, kurumlar ve teknik komitelerle işbirliği içinde düzenleyici gereksinimleri belirtmeli ve net sertifikasyon prosedürlerini oluşturmalıdır. Buna paralel olarak, çağrı, anahtar hyperloop güvenlik bileşenlerinin doğrulanmasını da zorunlu kılmaktadır. Bu teknolojiler, tanımlanan güvenlik gereksinimleri ve prosedürlerine göre laboratuvar ortamında test edilerek uyumlulukları değerlendirilmelidir.

Son olarak, güvenlik gereksinimlerini pratik bir uygulamada doğrulamak için eksiksiz bir kavram kanıtı (proof of concept) geliştirilmeli ve test edilmelidir. Bu aşama, önerilen sertifikasyon prosedürlerinin başarıyla uygulanabileceğini ve doğrulanabileceğini gösterecektir. Elde edilen sonuçlar, bu yüksek hızlı ulaşım modunun devreye alınması için gerekli olan sağlam bir düzenleyici çerçeve oluşturmada hyperloop destekçilerini doğrudan desteklemeyi amaçlamaktadır.

Stratejik Önemi

Europe’s Rail JU’nun bu teklif çağrısı, Avrupa’nın demiryolu sektöründeki Ar-Ge önceliklerini geleceğe taşıma noktasında stratejik bir adım niteliğindedir. Çağrı, hem mevcut demiryolu ağlarındaki düşük yoğunluklu bölgesel hatların optimizasyonu gibi pratik sorunlara çözüm getirmeyi hem de hyperloop gibi tamamen yeni ulaşım modları için temel güvenlik çerçevesini oluşturmayı hedeflemektedir. Bu fonlama, endüstriyel araştırmayı belirli zorlukları çözmeye yönlendirerek, Avrupa’da daha sürdürülebilir, verimli ve güvenli bir ulaşım geleceğinin inşasına katkıda bulunacaktır. Özellikle hafif araç teknolojileri ve multimodal entegrasyon, Türkiye gibi demiryolu ağını genişletme ve modernize etme hedefindeki ülkeler için de önemli dersler ve potansiyel işbirliği alanları sunmaktadır.

Sıkça Sorulan Sorular (SSS)

Soru: Bu proje ne zaman tamamlanacak?
Cevap: Teklif çağrısı 2026 yılı projelerini hedeflemekle birlikte, projelerin tamamlanma süreleri tekliflerin kapsamına ve karmaşıklığına bağlı olarak değişecektir. Başvurular için son tarih 7 Mayıs 2026’dır.

Soru: Projenin maliyeti nedir?
Cevap: Avrupa Birliği tarafından bu teklif çağrısı kapsamında ayrılan toplam katkı 6.1 milyon Avro’dur.