TEN-T Gecikiyor: CER Hız İçin 100 Milyar € İstiyor
Avrupa’daki demiryolu projeleri gecikiyor, 100 milyar Euro’luk ek finansman gerekiyor. Gelecek için kritik olan bu durum, AB’nin ulaşım hedeflerini tehlikeye atıyor.
Avrupa’daki demiryolu altyapı projelerindeki gecikmeler, artan maliyetler ve kapasite sorunları, sektörün geleceği için kritik bir dönüm noktası oluşturuyor.
BRÜKSEL – Avrupa Demiryolu ve Altyapı Şirketleri Topluluğu (CER), Avrupa Birliği’nin (AB) ana ulaşım ağını (TEN-T) kapsayan projelerin 2030 yılına kadar tamamlanamayacağını açıklayan Avrupa Sayıştayı raporunun ardından, projelere hız kazandırılması için izin süreçlerinin basitleştirilmesini ve 100 milyar Euro’luk ek finansman sağlanmasını talep ediyor.
| Kategori | Detay / Veri |
|---|---|
| Proje / Araç | Trans-Avrupa Ulaştırma Ağı (TEN-T) Çekirdek Ağı |
| Yatırım Bedeli | 2027 sonrası için en az 100 milyar Euro (CEF bütçesi) |
| İlgili Kurumlar | CER, Avrupa Sayıştayı, Avrupa Komisyonu, AB Üye Devletleri |
Projenin Teknik Detayları ve Kapsamı
Avrupa Sayıştayı’nın raporu, projelere yönelik izin süreçlerinin karmaşıklığı ve koordinasyon eksikliğinin, özellikle sınır ötesi projelerde, gecikmelere neden olduğunu ve maliyetleri artırdığını ortaya koyuyor. Raporda, jeopolitik krizlerin de 2030 takvimini olumsuz etkilediği belirtiliyor.
Mevcut altyapının yoğunluğu da bu gecikmelerin etkisini artırıyor. Eurostar yöneticilerine göre, Avrupa’daki yüksek hızlı tren (YHT) sektörü, istasyon ve hat kapasitesi yetersizliği ile bakım personeli eksikliği nedeniyle artan yolcu talebini karşılamakta zorlanıyor. TEN-T projelerindeki gecikmeler, bu darboğazların giderilmesini engelliyor.
Ayrıca, Avrupa Demiryolu Trafik Yönetim Sistemi’nin (ERTMS) (Avrupa Demiryolu Trafik Yönetim Sistemi) uygulanmasındaki koordinasyon eksikliğine de dikkat çekiliyor. CER, Avrupa Komisyonu gözetiminde, tüm AB genelinde uyumlu bir uygulama takvimi sağlayacak özel bir program yöneticisi atanmasını destekliyor.
Stratejik Önemi
2030 TEN-T hedefinin tutturulamaması, AB’nin Yeşil Mutabakat ve tek ulaşım pazarı hedeflerini doğrudan tehlikeye atıyor. CER İcra Direktörü Alberto Mazzola, “Gecikmeler artık istisna olarak değerlendirilemez,” diyerek, sistemik bir değişikliğin gerekliliğini vurguladı.
CEF için 100 milyar Euro’luk bir finansman talebi, artan altyapı maliyetleri ve proje gecikmelerinin oluşturduğu finansal gerçekliği yansıtıyor. Sektörün, izin süreçlerinin basitleştirilmesi yönündeki talepleri, telekomünikasyon sektöründeki “tek pasaport sistemi” gibi, AB genelinde hizmetlerin sağlanmasını hedefleyen Dijital Ağlar Yasası gibi girişimlere benzerlik gösteriyor. Demiryolu altyapısında benzer bir modelin benimsenmesi, ulusal bürokratik engellerin aşılmasına yardımcı olabilir.
Avrupa Komisyonu, 2021 Akıllı TEN-T Direktifi’nin (Smart TEN-T Directive) düzgün bir şekilde uygulanmaması nedeniyle beş üye devlet aleyhinde zaten ihlal süreci başlattı. Bu durum, ulusal düzeydeki uyumsuzluğun ilerlemenin önündeki temel bir engel olduğunu gösteriyor.
Sıkça Sorulan Sorular (SSS)
Soru: Yeni finansman talebi ne kadar?
Cevap: CER, TEN-T projelerinin uygulanmasını sağlamak için 2027 sonrası için Connecting Europe Facility (CEF) bütçesinde en az 100 milyar Euro’luk bir finansman seviyesi talep ediyor.
Soru: TEN-T çekirdek ağının tamamlanması için beklenen tarih nedir?
Cevap: Avrupa Sayıştayı raporuna göre, orijinal 2030 tamamlama tarihi artık ulaşılamaz kabul ediliyor. Yeni bir resmi zaman çizelgesi henüz belirlenmedi.