İsrail Dev İhaleyi Başlattı: Tel Aviv Metrosu’na 10 Milyar Dolar

TEL AVIV, İSRAİL – NTA Metropolitan Mass Transit System Ltd., Tel Aviv Metrosu’nun işletme sistemleri ve demiryolu araçlarını kapsayan 10 milyar dolarlık ihale paketinde ön yeterlilik aşamasını Mart 2025’te açtı. Süreç, üç hat üzerindeki 109 istasyonda tam otonom trenler, sinyalizasyon altyapısı ve bakım hizmetlerini üstlenecek uluslararası konsorsiyumları belirleyecek. Üç hattan oluşan 150 kilometrelik yer altı metro ağının toplam yatırım bütçesinin 60 milyar dolar olduğu açıklandı.

Sözleşmeye Ait Temel Veriler

Sözleşmenin Kapsamı ve Teknik Detayları

Infra II ihale paketi; GoA4 sınıfı sürücüsüz tren tedariki, sinyalizasyon sistemleri, elektrifikasyon ve uzun vadeli bakım-onarım taahhütleri için yaklaşık 10 milyar dolarlık bütçe tahsis etmektedir. Sürücüsüz trenler ivmelenme, hassas duruş, peron ayırıcı kapı entegrasyonu ve depo sahası hareketleri dahil tüm operasyonel işlevleri merkezi bir yazılım mimarisiyle yürütecektir. Ağın sinyalizasyon, telekomünikasyon ve güç altyapısı, İsrail’in kritik ulusal altyapı siber güvenlik standartlarına uygun olarak tasarlanacaktır. Söz konusu sistem paketi; tünel kazıları ve istasyon inşaatlarını kapsayan 25 milyar dolarlık Infra I inşaat işlerinden ayrı bir sözleşme yapısıyla yönetilmektedir.

Sektördeki Benzer Sözleşmelerle Karşılaştırması

Infra II paketi, 150 kilometrelik üç hattı tek bir sistem ve GoA4 araç entegrasyonunda birleştirmesi yönüyle küresel ölçekteki en yüksek bütçeli kentsel raylı sistem ihaleleri arasında yer almaktadır. Benzer sürücüsüz metro projelerinden Napoli Metrosu Hat 10 (CAF OPTIO) ve Chengdu Metrosu Hat 13 ile 30 (CRRC) yatırımları, tek bir ihale yerine hat bazlı parçalı paketler halinde ihale edilmiştir (Kaynak: Railway News, 2024). Kuzey Amerika pazarındaki modernizasyon kontratları daha dar kapsamlı kalmakta; San Francisco Belediyesi Hafif Raylı Sistemi için Hitachi Rail ile yapılan CBTC sinyalizasyon modernizasyonu 100 milyon Kanada Doları ile sınırlı düzeydedir (Kaynak: Hitachi Rail, 2025). Paketin içerdiği uzun dönemli işletme ve bakım bileşeni de Wabtec’in Gine Trans-Gine demiryolu için imzaladığı 700 milyon dolarlık servis anlaşmasını bütçe büyüklüğü olarak geride bırakmaktadır (Kaynak: Rio Times, 2025). Araç teslimat takvimi ve aşamalı devreye alma kilometre taşlarına ilişkin bağımsız doğrulama verisi yayın tarihi itibarıyla mevcut değildi.

Editörün Değerlendirmesi

Araç temini, GoA4 otomasyonu ve uzun vadeli bakımı 10 milyar dolarlık tek bir sistem paketinde toplamak, ana yüklenici konsorsiyumların inşaat ve dijital arayüz entegrasyon risklerini üstlenmesini gerektiriyor. Bu ihale modeli, küresel bağlı demiryolu pazarının 2034 yılına kadar yıllık bileşik %5,8 büyüme oranıyla 196,1 milyar dolara ulaşacağı yönündeki projeksiyonları destekleyen anahtar teslim dijitalleşme eğilimini yansıtmaktadır (Kaynak: Market.us, 2024). Yazılım tabanlı sevk ve SCADA platformlarında pazar payını elinde tutan Avrupalı sinyalizasyon sağlayıcıları, sürücüsüz metro referanslarını büyütmek isteyen Asyalı araç üreticileriyle doğrudan konsorsiyum veya rekabet dengesi kurmak zorunda kalacaktır (Kaynak: Rail Market, 2025).