Správa železnic Tünellerde 5G’yi 3 Milyon Euroya Tamamladı, FRMCS’ye Hazır

Prag, Çek Cumhuriyeti – Çek ulusal demiryolu altyapı yöneticisi Správa železnic, Prag–Brno/Ostrava ana hattındaki kritik tünellerde 5G mobil bağlantı kurulumunu tamamladı. Yüklenici AŽD tarafından Mart 2024’te başlatılan ve Avrupa Birliği’nin Kurtarma ve Dayanıklılık Fonu aracılığıyla finanse edilen projenin toplam değeri 72.925.200 Çek kronu (3,01 milyon Euro) oldu. Kurulum, ülkenin en yoğun koridorlarından birinde yolculara kesintisiz ses ve yüksek hızlı veri hizmeti sunuyor.

Projeye Ait Temel Veriler

Projenin Teknik Kapsamı Nedir?

Proje, tüneller içerisine özel ışıma kabloları ve optik bağlantılar yerleştirirken, her tünel girişinde mobil operatörlerin aktif iletim ekipmanı kurabileceği teknoloji merkezleri oluşturdu. Çalışmalar, Správa železnic ile sıkı güvenlik koordinasyonu altında, yalnızca gece saatlerindeki kısa hat kapatma pencerelerinde yürütüldü. Altyapı, mevcut halka açık 5G hizmetlerini desteklemenin yanı sıra, mevcut GSM-R şebekesinin yerini alacak Geleceğin Demiryolu Mobil İletişim Sistemi (FRMCS) için fiziksel omurga işlevi görecek şekilde yapılandırıldı. Toplam tünel uzunluğu resmi olarak açıklanmamış olsa da, kapsanan tüneller Prag’daki Vítkov tünelleri ile Krasíkov tünelinden oluşuyor.

Bu Proje Benzer Yatırımlarla Nasıl Karşılaştırılır?

Çek projesi, belirli tünel noktalarındaki kapsama boşluklarını 5G teknolojisiyle gidermeye odaklanırken, küresel ölçekteki benzer girişimler farklı ölçek ve yaklaşımlar sergiliyor. Lao Telecom, 2025 yılında 414 kilometrelik Laos–Çin demiryolunun tamamı boyunca 4G ağı kurmak için iki aşamalı bir plan duyurdu; ilk aşama 2026 sonuna kadar tamamlanacak, ikinci aşama ise 2027 başında başlayacak — proje bütçesi açıklanmadı (Kaynak: Developing Telecoms, 2025). İsviçre Federal Demiryolları (SBB) ise 2023 yılında 57 kilometrelik Gotthard Baz Tüneli’nde 5G kapsamasını 32 milyon İsviçre frangı (33,6 milyon Euro) maliyetle tamamladı (Kaynak: SBB, 2023). Çek projesinin tünel kilometresi başına birim maliyeti, resmi tünel uzunluğu verisi yayınlanmadığı için hesaplanamıyor. Türkiye’de ise Marmaray gibi su altı tüp tünelleri ve YHT hatları üzerindeki uzun demiryolu tünellerinde mobil kapsama, benzer teknik zorluklar barındırmakla birlikte, henüz FRMCS uyumlu 5G altyapısına yönelik kamuya açık bir yatırım programı duyurulmadı.

Not: Laos–Çin demiryolu projesinin toplam bütçesine ve Çek tünellerinin resmi uzunluğuna ilişkin bağımsız doğrulama verisi yayın tarihi itibarıyla mevcut değildi.

Editörün Değerlendirmesi

Správa železnic, anlık yolcu hizmeti iyileştirmesi ile FRMCS için geleceğe dönük altyapı hazırlığını tek bir yatırımda birleştirerek, Avrupa genelinde GSM-R sistemlerinin kullanımdan kalktığı dönemde sonradan yapılacak iyileştirme maliyetlerini sınırlayan bir strateji izliyor. APMS koordinasyonuyla yürütülen kamu-özel işbirliği modeli, dört ulusal koridorda yer alan 158 ilave nokta için tekrarlanabilir bir şablon oluşturuyor. Çek demiryolu sinyalizasyon pazarının 2025 yılı boyunca akıllı sinyalizasyon ve yapay zeka destekli platformlarla büyümesi öngörülürken (Kaynak: Sektör analizi, 2025), güvenilir tünel bağlantısı bu teknolojilerin gerektirdiği dijital ikizler ve gerçek zamanlı izleme sistemleri için kritik altyapı niteliği taşıyor.