Stuttgart S-Bahn İhalesi Başlatıldı: 2 Milyar Euro’luk Dev Filo

STUTTGART, ALMANYA – Verband Region Stuttgart (VRS), yıllık 14,3 milyon tren-kilometre kapasiteli Stuttgart S-Bahn banliyö ağının uzun vadeli işletmesi için 15 Nisan 2025 tarihinde Avrupa çapında ihaleye çıktı. Bölgesel ulaştırma otoritesi, Stuttgart 21 projesi ve Avrupa Tren Kontrol Sistemi (ETCS) kurulumu sırasındaki operasyonel riskleri sınırlamak amacıyla mevcut işletmeci DB Regio’nun sözleşmesini 2034 sonuna kadar iki yıl uzattı. Aralık 2035 ile Aralık 2050 arasını kapsayan yeni 15 yıllık işletme imtiyazının nihai ihale kararı 2028 yılı başında açıklanacak.

Sözleşmeye Ait Temel Veriler

Sözleşmenin Kapsamı ve Teknik Detayları

Yeni ihale, brüt maliyet modeli (gross contract) esasına göre yıllık 14,3 milyon tren-kilometrelik hat işletmesini ve 2 milyar Euro tutarındaki araç yenileme programını kapsıyor. Bu sözleşme yapısında bilet geliri riskini doğrudan VRS üstlenirken, ihaleyi kazanan demiryolu işletmecisine sabit hizmet bedeli ödenecektir. Filo yönetim planı çerçevesinde, teknik ömrünü doldurmuş 60 adet Class 423 elektrikli tren dizisi (EMU) 2032 yılına kadar yeni araçlarla değiştirilecek, otorite mülkiyetindeki 66 adet Class 430 filoya dahil edilecek ve DB Regio mülkiyetinde bulunan 89 adet Class 430 trenin satın alınması için müzakere yürütülecektir. Şartname kapsamında saat 20:00 sonrasındaki tüm seferlerde güvenlik personeli bulundurulması zorunlu tutulurken; yeni araçlarda 1. sınıf kompartıman korunacak, duraklardaki yolcu iniş-biniş sürelerini kısaltmak amacıyla araç içi tuvalet yer almayacak ve genişletilmiş kapı giriş alanları kullanılacaktır.

Sektördeki Benzer Sözleşmelerle Karşılaştırması

Stuttgart için öngörülen 15 yıllık imtiyaz süresi Alman bölgesel demiryolu ihaleleri için standart bir takvim sunarken, mevcut sözleşmenin 2034’e kadar iki yıl uzatılması Dijital Düğüm Stuttgart (Digitaler Knoten Stuttgart) sinyalizasyon entegrasyonunun getirdiği teknik zorunluluklardan kaynaklanıyor. Baden-Württemberg yerel idaresi, ağ genelinde operasyonel istikrarı sağlamak amacıyla benzer bir adımla Neckar Vadisi (Ağ 35 Lot 1) ve Südbahn (Lot 3) hatlarında DB Regio’ya Ağustos 2025 ile Aralık 2032 arasını kapsayan geçiş dönemi işletme sözleşmeleri vermişti (Kaynak: Railway Pro, 2024). Buna karşılık Doğu ve Güney Avrupa’daki bölgesel demiryolu tedariklerinde çok daha kısa hazırlık süreleri uygulanıyor; örneğin Hırvat ulusal operatörü HŽ Putnički Prijevoz, Končar üretimi beş adet elektro-dizel tren setini 55,8 milyon Euro bedelle ve 24 ila 28 aylık teslim takvimiyle temin etmiştir (Kaynak: Railway Supply, 2024). DB Regio’ya 2032–2034 uzatma dönemi için ödenecek nihai tazminat tutarı ise yayın tarihi itibarıyla açıklanmadı.

Editörün Değerlendirmesi

VRS’nin DB Regio sözleşmesini 2034 yılına kadar uzatması, kentsel demiryolu işletmelerinin yüksek riskli dijital sinyalizasyon dönüşümleriyle eşzamanlı yürütülmesindeki kırılganlığı belgeliyor. Avrupa demiryolu otoriteleri, ETCS Seviye 2 ve Seviye 3 geçişlerinin yarattığı sefer saati risklerini ticari net maliyetli operatörlerin üstlenmek istememesi nedeniyle giderek daha fazla brüt maliyet sözleşmelerine yöneliyor (Kaynak: Rail Market, 2025). Stuttgart yönetiminin tren filosunu mülkiyetine alıp işletmeci değişimini Stuttgart 21 istasyonu tam kapasiteye ulaşana kadar ertelemesi, sinyalizasyon entegrasyon risklerini yolcu taşımacılığından ayrıştırma stratejisidir.